Luật Đất đai đã trải qua 9 lần sửa đổi, là đạo luật quan trọng, tác động đến mọi mặt của đời sống kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, bảo vệ môi trường; giữ vai trò trung tâm trong hệ thống pháp luật về đất đai, có mối quan hệ với nhiều quy định khác của pháp luật.
Ngày 18/01/2024, tại Kỳ họp bất thường lần thứ 5, Quốc hội Khóa XV đã thông qua Luật Đất đai (Luật số 31/2024/QH15); Ngày 01/02/2024, Chủ tịch nước đã ký Lệnh số 01/2024/L-CTN về việc công bố Luật Đất đai năm 2024, gồm 16 chương với 260 điều. Đây là sự kiện quan trọng đánh dấu những đổi mới về chính sách, pháp luật đất đai theo tinh thần Nghị quyết số 18-NQ/TW ngày 16/6/2022 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII “Về tiếp tục đổi mới, hoàn thiện thể chế, chính sách, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý và sử dụng đất, tạo động lực đưa nước ta trở thành nước phát triển có thu nhập cao”.
(Quốc Hội thông qua Luật đất đai sửa đổi )
Luật Đất đai năm 2024 với nhiều nội dung mới mang tính đột phá, quan trọng, góp phần vào mục tiêu hoàn thiện thể chế, chính sách, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý và sử dụng đất, như:
- Chính sách đất đai cho đồng bào dân tộc thiểu số; quy định về vai trò, trách nhiệm của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên; bổ sung quy định về quyền, nghĩa vụ của công dân đối với đất đai; quyền lựa chọn của đơn vị sự nghiệp công lập; quy định về nhận chuyển nhượng đất lúa; chuyển đổi quyền sử dụng đất nông nghiệp; quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
- Các trường hợp nhà nước thu hồi đất để phát triển kinh tế-xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng; đảm bảo dân chủ, khách quan, công bằng, công khai, minh bạch.
- Quy định chặt chẽ các trường hợp giao đất, cho thuê đất không thông qua đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu dự án có sử dụng đất; các trường hợp cho thuê đất trả tiền một lần cho cả thời gian thuê.
- Quy định cơ chế xác định giá đất theo nguyên tắc thị trường; cơ chế kiểm tra, giám sát của Trung ương và Hội đồng nhân dân trong việc xây dựng bảng giá đất…v.v...
Luật Đất đai năm 2024 tiếp tục đẩy mạnh việc phân cấp, phân quyền, đồng thời thiết lập công cụ kiểm soát quyền lực của cơ quan và người có thẩm quyền trong quản lý đất đai; Tăng cường vai trò giám sát của Hội đồng nhân dân, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, tổ chức chính trị - xã hội và Nhân dân.
Luật Đất đai năm 2024 ra đời nhằm hoàn thiện thể chế, chính sách về đất đai phù hợp với thể chế phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa; giải quyết tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn trong các chính sách, pháp luật có liên quan đến đất đai. Giải quyết các vấn đề vướng mắc, tồn tại từ thực tiễn công tác quản lý, sử dụng đất. Tăng cường quản lý đất đai cả về diện tích, chất lượng, giá trị kinh tế. Đảm bảo hài hòa quyền và lợi ích của Nhà nước, người sử dụng đất và nhà đầu tư. Thúc đẩy thương mại hóa quyền sử dụng đất, phát triển thị trường bất động sản minh bạch, lành mạnh. Thiết lập hệ thống quản lý đất đai hiện đại, minh bạch, hiệu quả, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số, nâng cao chỉ số tiếp cận đất đai. Phát huy dân chủ, hạn chế tình trạng khiếu kiện về đất đai..
(UBND huyện tổ chức hội nghị tuyên truyền, phổ biến Luật Đất đai 2024 vào ngày 02/7/2024)
Ngày 02/7/2024 UBND huyện Cẩm Mỹ đã tổ chức Hội nghị tuyên truyền, phổ biến Luật Đất Đai 2024 đến các cơ quan, đơn vị, cán bộ công chức và nhân dân trên địa bàn huyện. Tại hội nghị cũng đã có nhiều ý kiến phát biểu, trao đổi rất sôi nổi của các cơ quan, đơn vị và các địa phương về những vấn đề liên quan đến Luật Đất đai năm 2024 gắn với chức năng, nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị và địa phương;
Để đảm bảo các điều kiện thi hành Luật Đất đai năm 2024, nhanh chóng đưa Luật vào cuộc sống ngay khi có hiệu lực thi hành; Ông Lê Văn Tưởng – PCT UBND huyện đã chỉ đạo các cơ quan, đơn vị liên quan thực hiện một số nội dung trong thời gian tới như sau:
Một là Đề nghị UBMTTQVN huyện, các đoàn thể và các tổ chức thành viên, các cơ quan, đơn vị huyện, UBND các xã, thị trấn kịp thời, có trách nhiệm tuyên truyền, phổ biến Luật Đất đai năm 2024 đến toàn thể cán bộ, công chức, viên chức, người lao động thuộc cơ quan, đơn vị, UBND cấp xã quản lý được biết, thực hiện. Trung tâm Văn hóa, Thông tin và thể thao huyện thường xuyên tuyên truyền sâu rộng bằng nhiều hình thức và trên các phương tiện thông tin đại chúng những nội dung của Luật Đất đai năm 2024 đến các đơn vị, tổ chức sử dụng đất và toàn thể nhân dân tại địa phương được biết, thực hiện khi Luật có hiệu lực.
Đề nghị các cơ quan, đơn vị, các địa phương kịp thời xây dựng và triển khai Kế hoạch phổ biến, giáo dục pháp luật đất đai; nâng cao nhận thức về chính sách, pháp luật trong lĩnh vực đất đai cho cơ quan, đơn vị và tổ chức, hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư tại địa phương mình. Trong đó, Phòng Tài nguyên và Môi trường phối hợp với Phòng Tư pháp huyện tập trung nghiên cứu kỹ, thường xuyên hướng dẫn chuyên sâu pháp luật về đất đai cho cán bộ, công chức, viên chức, đặc biệt là cán bộ làm công tác quản lý đất đai trên địa bàn huyện, xã, thị trấn, góp phần nâng cao trình độ, chuyên môn nghiệp vụ về đất đai cho đội ngũ này để nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước về đất đai trên địa bàn huyện.
Hai là: Các cơ quan, đơn vị có liên quan chủ động rà soát và tham mưu UBND huyện góp ý việc ban hành các văn bản quy phạm pháp luật theo thẩm quyền của Hội đồng nhân dân tỉnh, UBND tỉnh được giao trong Luật Đất đai năm 2024 liên quan đến công tác quản lý đất đai, để khi Luật Đất đai năm 2024 có hiệu lực, đảm bảo được sự đồng bộ, giải quyết các tồn tại, vướng mắc của địa phương khi có văn bản đề nghị của các sở ngành được UBND tỉnh giao tham mưu.
Ba là: Tập trung đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính về đất đai, phối hợp với các ngành cấp tỉnh hoàn thành xây dựng cơ sở dữ liệu số và hệ thống thông tin về đất đai tập trung, thống nhất, đa mục tiêu và kết nối liên thông.
Bốn là: Tăng cường kiểm tra, thanh tra và giải quyết hiệu quả trên thực tế những tồn tại, vướng mắc liên quan đến quản lý và sử dụng đất tại địa phương./.
Phạm Hằng